Υπάρχουν άνθρωποι που δεν συνομιλούν με την Ιστορία ως παρατηρητές. Την πλησιάζουν με σεβασμό, την αφουγκράζονται και αναζητούν πίσω από τα γεγονότα την αλήθεια που ο χρόνος άλλοτε διαφυλάσσει και άλλοτε σκεπάζει. Σε αυτή τη σιωπηλή και επίμονη πορεία ανήκει ο συγγραφέας, ερευνητής και αξιωματικός ε.α. των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων Βασίλειος Τσακλίδης.
Γεννημένος στη Θεσσαλονίκη, με ρίζες από την αλησμόνητη Τραπεζούντα, από τα χωριά Αρμενού και Ζαβρία, κουβαλά μέσα του τη μνήμη του Πόντου. Όχι ως ανάμνηση μόνο, αλλά ως παρακαταθήκη. Γιατί υπάρχουν τόποι που δεν εγκαταλείπουν ποτέ τους ανθρώπους τους· τους ακολουθούν ως τρόπο σκέψης και ως μέτρο ευθύνης.
Οι σπουδές του στην Ιστορία και Εθνολογία στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και το μεταπτυχιακό του στη Θεολογική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με ειδίκευση στη Λατινική Πατρολογία, δεν αποτελούν απλώς ακαδημαϊκούς σταθμούς. Συνθέτουν τα δύο στηρίγματα της ερευνητικής του πορείας: την ιστορική γνώση και τη θεολογική παράδοση.
Το έργο του χαρακτηρίζεται από μια σταθερή αρχή: πρώτα οι πηγές και ύστερα τα συμπεράσματα. Η Ιστορία δεν υπηρετείται με βεβαιότητες, αλλά με έρευνα. Δεν ερμηνεύεται με ευκολία, αλλά με υπομονή. Κάθε μαρτυρία εξετάζεται, κάθε κείμενο συγκρίνεται, κάθε λέξη αποκτά το βάρος της εποχής που τη γέννησε.
Αυτό αποτυπώνεται με σαφήνεια στη μελέτη του «Η Άλωση της Βασιλίδας των Πόλεων Κωνσταντινούπολης μέσα από τις πηγές». Η Άλωση δεν παρουσιάζεται ως μια απλή αφήγηση γεγονότων. Γίνεται τόπος συνάντησης των μαρτυριών, των διαφορετικών οπτικών, των πολιτικών επιδιώξεων και της γλώσσας με την οποία κάθε εποχή περιγράφει τη μοίρα της. Οι χρονικογράφοι συνομιλούν μεταξύ τους και ο αναγνώστης καλείται να αναζητήσει την αλήθεια μέσα από τη σύγκριση και όχι μέσα από την ευκολία της μονομέρειας.
Στο βιβλίο «Η καταγωγή των Βλάχων – Οι δίγλωσσοι Ρωμηοί» ο Βασίλειος Τσακλίδης προσεγγίζει ένα ζήτημα που επί δεκαετίες στάθηκε στο επίκεντρο ιστορικών και πολιτικών αντιπαραθέσεων. Με οδηγό τις πηγές υποστηρίζει ότι οι Βλάχοι αποτελούν αυτόχθονες ελληνικούς πληθυσμούς, οι οποίοι εκλατινίστηκαν γλωσσικά κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, χωρίς να απολέσουν τη ρωμαίικη συνείδησή τους. Η γλώσσα αλλάζει· η ιστορική μνήμη, όμως, ακολουθεί βαθύτερες διαδρομές.
Ιδιαίτερη θέση στην εργογραφία του κατέχουν οι μελέτες της χριστιανικής γραμματείας. Η έκδοση του έργου «Περί της αληθείας της των χριστιανών πίστεως» του Γεωργίου Τραπεζουντίου φέρνει στο προσκήνιο έναν σημαντικό λόγιο του ύστερου Βυζαντίου, ενώ η μετάφραση και ο σχολιασμός της πραγματείας «Περί Ειδωλολατρίας» του Σεπτίμιου Τερτυλλιανού ανοίγουν ένα ακόμη παράθυρο στον κόσμο της πρώιμης Εκκλησίας. Στην ίδια πορεία εντάσσεται και η συμμετοχή του στη μελέτη για τον Άγιο Πατρίκιο, τον φωτιστή της Ιρλανδίας, αναδεικνύοντας τη ζωντανή ενότητα της πρώτης χριστιανικής παράδοσης.
Ο Βασίλης Τσακλίδης δεν αντιμετωπίζει την ιστορική έρευνα ως άσκηση λόγου. Τη θεωρεί χρέος απέναντι στη μνήμη. Και η μνήμη, όταν θεμελιώνεται στην αλήθεια των πηγών, γίνεται γνώση· όταν συνοδεύεται από ήθος, γίνεται παρακαταθήκη.
Σε καιρούς όπου η Ιστορία συχνά αποσπασματοποιείται ή προσαρμόζεται στις ανάγκες της συγκυρίας, το έργο του υπενθυμίζει μια απλή αλλά ουσιαστική αρχή: η αλήθεια δεν υψώνει τη φωνή της. Επιμένει. Και περιμένει εκείνον που θα σκύψει επάνω της με σεβασμό.
Έτσι πορεύεται κι ο Βασίλης Τσακλίδης. Με τη σιωπηλή επιμονή του ερευνητή, με την ευθύνη του ιστορικού και με τη βαθιά επίγνωση ότι τα ίχνη του παρελθόντος δεν ζητούν να δοξαστούν· ζητούν να διαβαστούν σωστά.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου